İngilizce Satranç Terimleri

Geçmişi 1500 yıl öncesine kadar uzanan satranç, günümüzde hala dünyanın en popüler oyunlarından bir tanesi. Öğrenmesi çok kolay, ustalaşması ise bir o kadar zor olan bu oyunu dili İngilizce olan online platformlarda oynayacaksan -ya da ana dili İngilizce olan arkadaşlarınla satranç konuşmak istiyorsan- belli başlı önemli terimlerin İngilizcesini bilmen gerekiyor. Biz de bu yazımızda, satranç taşlarının, unvanların ve önemli terimlerin İngilizcelerine yer verdik.

İşte bilmen gereken İngilizce satranç terimleri!

Open English ile ana dili İngilizce olan eğitmenlerle 7/24 canlı dersler yaparak en hızlı şekilde İngilizceni geliştirebilirsin. Ayrıca rekabeti seviyorsan, kursumuzdaki haftalık liglerde diğer öğrencilerle yarışabilirsin. Motive olmak için mükemmel! Başlamak için bu sayfadaki formu doldurman yeterli. 

İngilizce Satranç Ne Demek?

İngilizcede satranç oyununa “chess” deniyor. Satranç oynama fiilini ise “playing chess” olarak kullanıyoruz. Satranç oyuncusuna ise “chess player” deniyor. Kimi yerlerde “chessplayer” olarak da karşılabilirsin ama doğru yazımı ayrı şekilde. 

Satranç Taşlarının İngilizcesi

Satranç terimlerine geçmeden önce, satranç taşlarına İngilizcede hangi isimler verilmiş kısaca bir bakalım.

Pawn (Piyon)

Cephenin ön saflarındaki piyonlar için, İngilizcede “pawn” kelimesi kullanılıyor:

Pawns are more important than you think – Piyonlar sandığından daha önemli taşlar.

Knight (At)

Türkçede “at” olarak bildiğimiz taş için, İngilizcede “şövalye” anlamında gelen “knight” kullanılıyor:

Knights draw an L shape on the board – Atlar tahtada L çizerek hareket eder.

Bishop (Fil)

Çapraz ilerleyen fil için, İngilizcede “Piskopos” anlamına da gelen “bishop” kelimesi kullanılıyor:

Each player starts with two bishops – Başlangıçta her oyuncunun iki fili vardır.

Rook (Kale)

En önemli taşlardan biri olan kale için ise, İngilizcede aynı zamanda bir karga türü için de kullanılan “rook” kelimesi tercih ediliyor:

Rooks move in straight lines – Kaleler düz gider.

Queen (Vezir)

Sıra, satranç tahtasındaki en güçlü taşta… Vezir, İngilizcede “queen” (kraliçe) olarak isimlendiriliyor:

You’ve lost your queen, now you might as well resign. – Vezirini verdin, artık oyunu terk etsen de olur…

King (Şah)

Son olarak, oyundaki en önemli taş, yani şah… İngilizcede şah için “kral” anlamına gelen “king” kelimesi tercih ediliyor:

You should get your king on a safe square – Şahını güvenli bir kareye almalısın.

İngilizce Satranç Terimleri

Gelelim önemli satranç terimlerine… İşte yabancı platformlarda ve/veya yabancılara karşı online ya da yüz yüze satranç oynayacaksan bilmen gereken İngilizce satranç terimleri…

Piece (Taş)

Türkçede “taş” kelimesi için, İngilizcede “parça” anlamına gelen “piece” tercih edilir:

You have lost a piece! – Bir taş kaybettin!

Checkmate/Mate (Şah mat)

Şah mat için, İngilizcede “checkmate” ya da basitçe “mate” kelimeleri kullanılıyor:

It’s mate in 3! – 3 hamlede mat!

And, checkmate! – Ve şah mat!

Check! (Şah!)

Hiçbir oyuncunun duymaktan hoşlanmadığı “şah!” ünlemi için, İngilizcede “check!” kelimesi tercih ediliyor (aynı zamanda fiil de olabilir):

I couldn’t even check him – Bir şah bile çekemedim!

Stalemate (Pat)

Şah çekilmemesine rağmen rakip şahın gidecek yeri kalmadığında meydana gelen durum olan pat için, İngilizcede “stalemate” kelimesi tercih ediliyor:

If you move your queen to that squre, it will be a stalemate! – Vezirini o kareye çekersen oyun pata kalır!

(to) Castle (rok atmak)

Şahı güvenli bir pozisyona getirmek için kale ile birlikte yapılan rok hamlesi, İngilizcede “castling” olarak biliniyor. İlginç bir detay- “Castle” bizim dilimizde “kale” anlamına gelirken,  bu özel hamle için kullandığımız “rok” kelimesi de bizim kale dediğimiz taşın İngilizce adı olarak (“rook”) kullanılıyor.

Don’t forget to castle – Rok atmayı unutma!

Blunder (Büyük hata)

Yalnızca satranca özgü bir terim olmasa da, blunder bu oyunu oynayanların sıklıkla karşılaştığı bir terim. Oyun içinde karşı tarafa çok büyük bir avantaj veren büyük hatalar için -örneğin güçlü bir taşını boş yere vermek- bu kelime tercih ediliyor. Hem fiil (hata yapmak) hem de isim (hata) olarak kullanılabilir.

He blundered his bishop – Filini (bedavaya) verdi

Draw (Berabere)

Bu da satranca özgü bir terim olmasa da, pek çok satranç maçında karşılaşılabilecek bir durumu tarif ettiği için bilinmesi önemli. “Draw”, satrançta -ve daha birçok oyunda- berabere kalmak anlamına geliyor. “Draw” hem isim (beraberlik), hem de fiil (berabere kalmak) olarak kullanılabilir.

-Who won the game? – Oyunu kim kazandı?

-We drew – Berabere kaldık.

(to) Resign (Terk etmek)

Yenilgiyi kabul edip maçtan çekilmek için ise “resign” kelimesi kullanılıyor.

I cannot save this position, I’ll just resign! – Bu pozisyonu kurtaramam; (oyunu) terk edeceğim.

İngilizce Satranç Unvanları

Son olarak da, satrançta alınabilecek FIDE (Fédération Internationale des Échecs – Dünya Satranç Federasyonu) unvanlarına bir bakalım:

Grandmaster (GM) – Büyük Usta

Büyükusta, satrançta alınabilecek en büyük unvan:

Now I can finally become a grandmaster! – Sonunda büyükusta olabileceğim!

International Master (IM) – Uluslararası Usta

Büyükusta’dan sonra en büyük unvan ise, Uluslararası Usta, yani International Master:

You need to be an IM before you can become a GM – Büyükusta olmadan önce Uluslararası Usta olman lazım.

FIDE Master (FM) – FIDE Ustası

Bir sonraki unvanımız ise, FIDE Ustası anlamına gelen FIDE Master, ya da kısaca FM- bu kısaltmalar satranççılar arasında çok kullanılır:

My friend is a FM – Arkadaşım bir FIDE Ustası

Candidate Master (CM) – Aday Usta

Son unvanımız ise, CM, yani Aday Usta:

Today I finally became a CM! – Bugün, sonunda Aday Usta oldum!

Satrançta kadın oyunculara özel unvanlar da bulunuyor:

Woman Grandmaster (WGM) – Kadın Büyük Usta

En güçlü kadın oyuncuların unvanı: WGM, yani Kadın Büyükusta

Judith Polgar is a Woman Grandmaster – Judit Polgar, bir Kadın Büyükusta

Women International Master (WIM) – Kadın Uluslararası Usta

İkinci kadın unvanımız ise, WIM:

My girlfriend has a WIM title! – Kız arkadaşım Kadın Uluslararası Usta unvanına sahip!

Woman FIDE Master (WFM) – Kadın FIDE Ustası

Erkeklerde FIDE Ustası’nın karşılığı, kadınlarda WFM yani Woman FIDE Master olur:

When are you going to get your WFM title? – Kadın FIDE Ustası unvanını ne zaman alacaksın?

Woman Candidate Master (WCM) – Kadın Aday Usta

Kadın Aday Usta için ise WCM, yani Women Candidate Master kullanılır:

My girlfriend became a WCM last week – Kız arkadaşım geçen hafta Kadın Aday Usta unvanını aldı!

Not: Bu unvanların satranç ile alakalı olduğu İngilizcede çok belli olsa da, Türkçede “büyük usta”, “aday usta” gibi terimler bağlam çok belli değilse biraz anlaşılması güç olabileceğinden, çeviri yapacaklara gerekiyorsa bunların satranç terimleri olduğunu belirtmelerini tavsiye ederiz.

Open English ile Dil Hedeflerine Hızlıca Ulaş!

Seviyen ve İngilizce öğrenme/İngilizceni geliştirme amacın ne olursa olsun, 7/24 aktif olan online İngilizce öğrenme platformu Open English’e kayıt olarak hedeflerine hızla ulaşabilirsin! Bu sayfadaki formu doldurman yeterli. 

Ana dili İngilizce olan eğitmenleri, 7/24 sınırsız içerik erişimi, etkileşimli ders videoları, pratik yapabileceğin online konuşma grupları ve daha pek çok ayrıcalığı ile sana en iyi sertifikalı online İngilizce eğitimini sunacak olan Open English sayesinde İngilizce yazma, okuma ve konuşma becerilerini geliştirebilirsin. 

Eğer İngilizceni geliştirmek istiyorsan dünyanın dört bir yanındaki 1,6 milyon kullanıcıya katıl, ve Open English farkını deneyimlemeye başla!

---